Lehengoz NetBIOSa (Network Basic Input/Output System), IBM eta Sytek eraiki zuten API (Application Programming Interface) bat lez, bezero softwarra LAN errekurtsoak erabili ahal izateko. Ordutik ona, NetBIOSa sare aplikazio askoren basea bilakatu da. Sentzu estriktoago batean, NetBIOSa sare serbitzuak erabili ahal izateko espesifikazio interface bat da.

NetBIOS programak, sare baten sistema operatiboa hardwarerekin konektatzeko sortu zen softwarra, IBMren token ring arkitekturan jardutea ahalbidetzen du. Gaur egun NetBIOSa industri standar bat bihurtu da, NetBIOSekin kompatible diren LANetaz hitzegiten delarik.

Sare aplikazioak beraien artean komunikatzea eta datuak trukatzea ahalbidetzen du. Basikoki aplikazioak sarearekin hitzegitea usten du. Honekin aplikazioak edozein hardwarraren dependentziaz aldentzen dituelarik.

NetBIOS LAN ingurune baten, ordenagailuak izen batekin ezagutzen dira sistema barnean. Ordenagailu bakoitzak betirako izen bat eukiko du, izena era ezberdinez programatzen delarik. NetBIOS LAN batetan aurkitzen diren PC-ak sesio bat irekita edota NetBIOS datagram edo broadcast metodoak erabilita komunikatzen dira. Sesioaren bidez mesu luzeagoak bidali daitezke eta akatz detekzio eta zuzenketa ahalbidetzen du, bainan komunikazioa bat-bateri moduan egiten da. Alderantziz datagram eta broadcast metodoek ordenagailu bat beste askorekin komunikatzea onartzen dute, mezuaren luzeera txikiagoa izan behar bada ere. Azken metodo hauekin ez dago akatz detekziorik. Dena den, datagram metodoarekin komunikatzeko ez da sesiorik ireki behar.

Ingurune hauetan egiten diren komunikazio guztiak NetBIOS-i Network Control Blocks (NBC) moduan heltzen zaizkio. NBC hauen asignazioa ordenagailuren memorian, programa erabiltzailearen arababera izaten da. NBC hauek input eta output-erako gunetan banatuta daude.

Gaur egun NetBIOSa oso protokolo erabilia da. Ethernet, Tokenring eta IBM PC Networks inguruneetan erabilgarria da. Esan dugunez asieran aplikazioa eta sarearen arteko interface bat izan zen, baina denborarekin "garraio" funtzioak gehitu zaizkio erabilgarriagoa eginez.

NetBIOSen konekzio gabeko (UDP) eta konekziodun (TCP) komunikazioak onartzen dira. Broadcasts eta multicasting ere erabili daitezke eta hiru serbitzu eskeintzen ditu: Izen ematea, Sesioa eta Datgram.

NetBIOS izenak sare baten errekurtzoak identifikatzeko erabiltzen dira. Aplikazioak sesioak ireki eta ixteko erabiltzen dituzte. Ordenagailu batetan aplikazio bat baino gehiago alokatu daiteke, aplikazio bakoitza izen bakarra duelarik. Aplikazio bat daukan PC bakoitzak bere NetBios izena eukiko du. Izen hau erabiltzaileak emandakoa edo NetBIOSaren barne erabilpenaren araberakoa izango da.

NetBIOS izenak gehienez 16 hizki alfanumeriko eukiko dituzte. Eta hizki hauen konbinazioa bakarra izan behar du sarearen barruan. NetBIOS erabiltzen duen PC bat sarean ibili baino lehen, PC hori bere izena erregistratu behar du. Ematen diren pausuak hauxek dituk:

1. Asieran, bezeroak bere eta bere NetBios informazioa broadcast egiten, sarean dauden beste bezero guziak har dezaten.

2. Sareko beste bezero bat izen berbara euki ezgero, bezero hori bere broadcast-a egingo du izena hartuta dagola erakutsiz. Sartzen saiatzen den bezeroa bere erregistro prosezua bertan bera utziko du.

3. Ezezko erantzunik ez badago, bezeroak bere erregistro prosezua bukatuko du.

Bi izen mota daude NetBIOS igurune batetan: Bakarrak (Unique) eta Taldeak (Groups). Izen bakar guziak bakarrak izan behar dute sarearen barruan. Alderantziz talde izenak ez dira bakarrak izan behar eta talde izena duten prosezu guziak talde osoarenak dituk. NetBios nodo bakoitzak nodoak jabe den izen guzien tabla bat dauka.

Naiz eta NetBIOS 16 hizkiko izenak ahalbidetu, Microsoftek (Ad. Windows NT) izen hauek 15 hizkira murristen ditu, 16garrena erabilpena identifikatzeko erabiltzen duelarik.

NetBIOS-en erregistraturiko serverren izenak eta zerbitzuak ikusi nahi badituzu (nork eta zertako beharko luke horrelakorik?) erabil ezazu NBSTAT ;-)

nbstat -A [ipadress]
nbstat -a [host]

NetBIOS sezio serbitzuak, erabiltzaile prosezuari konekzio moduko serbitzu seguru eta guztiz bikoitza ezkeintzen dio. NetBIOSak prozezu bat bezeroa (client) izatea eta bestea serbitzu emailea (server) izatea beharrezkoa du. NetBIOS sesioa irekitzeak bi ordenagailuen arteko aurrez finkatutako kooperazio modua suposatzen du. Aplikazio bat entzun komando bat bidali behar izan du, besteak dei komandoa bidaltzerakoan. Entzun komandoak bere NetBIOS taulan (edo WINS serverran) agertzen den izen bat eskeiniko du, honez gain sesio parte hartzaile moduan identifikatzeko edozein aplikazio erabili beharko duen urruneko izena (remote name) ere bidaliko du. Entzulea entzuten ez badago deia bertan bera usten da. Alderantziz deia arazorik gabe heltzen bada, bi ordegailuek sesioa eraiki dela ziurtatzen duen mesu bat hartuko dute. Mesu honetan ireki berri den sesioaren IDa ere emango zaie. Sesioaren bukaeran edozein aplikazio eskegi komando bat bidali dezake. Sezio serbitzuarentzat ez da egongo fluxu kontrolik, suposatzen bait da LAN bat emango den trafiko guztia garraiatzeko bezain arina dela.

Datagramak izen bati edo talde bateko partaide guztiei bidali daiteke edo ta LAN baten partaide guztiei eskeini (broadcast). Beste datagram zerbitzuak bezala NetBIOS datagramak konekzio gabekoak eta kofidantza gabekoak dira. Send_Datgram (bidali) komandoak hartzailearen izena behar du. Hartzailea talde izen bat ba da, orduan taldearen partaide guztiek hartuko dute datagrama. Receive_Datagram komandoa bidaltzen duenak zein izenetik hartu nahi duen datagrama esan behar du, datagramaren datuez gain. NetBIOSa Datagrama bat hartzen badu eta Receive_Datagram komandorik ez badago itxoiten datagrama baztertu egingo du.

Send_Broadcast_Datagram komandoak sare lokalan dauden NetBIOS sistema guztiei bidaltzen die Datagrama. Datagrama hori NetBIOS nodo batek hartzen duenean Receive_Broadcast_Datagram komandoa bidali duen prosezu orori bidaliko dio. Horrelako prozesurik ez badu aurkitzen Datagrama bastertuko du.

NetBIOSa aplikazio bat beste dispositibo batekin sesioa eratzea ahalbidetzen du, eta sare protokoloak beste makina batera edo batetik eskakizun bat bidaltzea usten du. NetBIOSa ez ditu datuak aldatzen. NetBIOSa egiten duena sare protokoloari interfase bat eskeintzen dio serbitzu guzi hoiek burutu ditzan, bainan EZ da protokolo bat, interfase eta protokoloaren arteko loturak batzutan konfusioa sortarazten badu ere.

Sare protokoloek beti sare barneko serbitzu bat lokalizatzeko eta berarekin konektatzeko metodo bat edo gehiago eskeintzen dituzte. Normalean, serbitzu edo nodo izen bat sare helbide batetan aldatuz lortzen da. NetBIOS izenak IP helbitan aldatu behar dira TCP/IP konekzio bat burutu baino lehen. NetBIOS aplikazio gehienek operazio hau broadcast edo LMHOSTS artxiboak erabiliaz burutzen dute. Microsoft ingurune batean, honez gain WINS izeneko NetBIOS izen severra erabili ohi da.

NetBEUIa sare-OSek (network Operating System) erabiltzen duten NetBIOS protokoloaren bertzio hobetua da. Garraio sistemaren estandarizazio bat suposatzen du (NetBIOSen agertzen ez dena). NetBEUI OSI LLC2 protokoloa implementatzen du. Protokolo eta Interface hau IBMek diseinatu zuen bere LanManager severrarentzat, geroago Microsoftek bere sare produktuentzako bereganatu zuelarik. Goi mailako softwarra mesuak, NetBIOSen protokolo sistemaren bidez, nola bidali eta hartzen dituen espefikatzen du.

NetBIOS helmuga ID-ak NetBIOS TCP/IP-ren barrutirako izen zerbitzu gehigarria (NBT deritzo) eskeintzen du. NetBIOS helmuga ID-aren lehen funtzioa, NetBIOSen trafikoa sare bakar batean nodo ezagun batzuri murristea litzateke. Hau da, NetBIOS helmuga ID berbera duten nodoei. NetBIOS helmuga IDa NetBIOS izenaren gehigarri bat da. Host bi NetBIOS helmuga ID berbera euki behar dute beraien artean komunikatu ahal izateko. Honela bi ordenagailu NetBIOS izen berbera euki dezakete NetBIOS helmuga ID ezberdina badute. Helmuga IDa NetBIOS izenaren parte biurtzen da, izena bakarra eginez.